Trên sân ba môn bóng lớn tại ASIAD, bóng rổ nam, bóng rổ nữ, bóng đá nam và bóng đá nữ đều dừng ở bán kết. Trong bối cảnh các môn đồng đội nói chung đều trầm, bóng chuyền thành điểm sáng duy nhất trong ba môn bóng. Bóng chuyền nữ Trung Quốc vượt hết các cửa để giành vàng, giữ lại danh dự của ba môn bóng. Bóng chuyền nam Trung Quốc sau những trận khổ chiến nhận hạng tư, tiếc là không lên được bục.
Với đoàn ASIAD kỳ này, tấm vàng của bóng chuyền nữ rất nặng ký. Ở một mức độ nào đó nó che đi cục diện thành tích đáng ngại của cả ba môn bóng. Chịu được áp lực lớn ở bán kết và chung kết để thắng, các cầu thủ bóng chuyền nữ xứng đáng được mọi người cảm ơn. Môn bóng chuyền trong nhà cũng đáng được coi trọng hơn.
Nhưng một tấm vàng ASIAD vẫn đổi được rất ít thứ. Nhiều cổ động viên mong Đài truyền hình trung ương bố trí thêm trực tiếp giải siêu hạng bóng chuyền, để vận động viên nam lẫn nữ xuất hiện nhiều hơn trước công chúng. Khán giả khó lòng chỉ nhờ một kỳ ASIAD mà nhớ mặt cầu thủ. Phải có sự xuất hiện và tuyên truyền suốt một mùa, thậm chí nhiều mùa, vận động viên bóng chuyền mới thật sự đi vào lòng công chúng. Cầu thủ và đội bóng được nhìn thấy trước, rồi mới có cơ hội được yêu, được thị trường công nhận.
Không ít cổ động viên ôm một giả định: nếu lịch thi đấu và quy tắc chuyển nhượng của giải siêu hạng được giao hẳn cho thị trường, bớt sự can thiệp từ tầng đội tỉnh, thị trường bóng chuyền trong nước có lẽ đã bùng từ lâu. Bóng chuyền trong nước có nền tảng quần chúng khá, tiếc là lĩnh vực này lâu nay thiếu một người dẫn dắt kiểu Tôn Tấn Phương, nên khó tránh cảm giác nuối tiếc.
Dù đội tuyển hay đội địa phương, đều nên coi trọng bảo đảm hồi phục cho vận động viên. Điều này không chỉ với bóng chuyền. Mọi môn thể thao đều cần hoàn thiện hệ thống hồi phục đi kèm, bảo vệ sức khỏe vận động viên. Cũng mong Tổng cục Thể thao tiếp tục tăng đầu tư cho bóng chuyền nữ, coi trọng giải đấu và xây dựng đội ngũ.
Lỗ hổng khâu chọn người cũng không thể xem nhẹ. Thanh thiếu niên có tố chất thể hình nổi bật hiện nay phần lớn ưu tiên bóng rổ và điền kinh. Mầm mà bóng chuyền được chọn thường là phần còn lại sau khi các môn khác đã sàng. Muốn đổi hiện trạng, việc thương mại hóa bóng chuyền phải được đẩy liên tục. Thị trường bóng chuyền trong nước vốn có tiềm năng, nhưng cách vận hành còn rất nhiều chỗ để nâng.
Môn đồng đội không tách khỏi thị trường. Thiếu giá trị thương mại và phần danh dự đi kèm, nhiều phụ huynh sẽ không muốn cho con đi con đường thể thao chuyên nghiệp. Chỉ khi làm chắc phần thị trường hóa và thương mại hóa, bóng chuyền mới hút thêm thanh thiếu niên, hoàn thiện xây dựng các tầng kế cận. Nếu không, nhiều vận động viên tập khổ nhiều năm, cuối cùng mang một thân chấn thương mà khó nhận được hồi đáp tương xứng.
ASIAD đã khép. Chiến thắng của bóng chuyền nữ mang lại sự phấn chấn ngắn. Nhưng sự phát triển dài hạn của môn bóng chuyền không thể chỉ dựa vào khoảnh khắc sáng của đội tuyển ở giải lớn. Hoàn thiện giải đấu, nuôi thị trường, dựng hệ thống đào tạo trẻ: mỗi mắt xích đều cần mài từ từ. Chỉ khi cày sâu liên tục, bóng chuyền mới có mảnh đất phát triển lành mạnh hơn.
